مامۆستای زانکۆی راپەرین
ماستەر لە لێكۆڵینهوهی ستراتیژیی
دکتۆرا لە پەیوەندییه نێودەوڵەتییهكان
بەڕیوەبەری سەنتەری بوار بۆ لێکۆڵینەوەی سیاسی و ستراتیژیی
داڕمانی سەرمایەی ڕەمزی؛ پەیوەندی نێوان توندڕەویی ئایینی و سێکولاریزمی کارتۆنی
پرۆسەی داڕمانی ئەو دیوارە بەرزەی بە ناوی "پیرۆزی" و "ڕەوشتی باڵا" لە دەوری عەقڵی گەنجی کورد کێشرابوو، نیشانەی گۆڕانکارییەکی قووڵە لە پێکهاتەی "سەرمایەی ڕەمزی" لە کۆمەڵگادا.
کاتێک گوتاری ئایینیی توندڕەو لەبری بونیادنانی بەهای ئەخلاقی، دەبێتە ئامرازێک بۆ پاراستنی بەرژەوەندییە سیاسی و ئابورییەکان، جۆرێک لە "نامۆبوونی کۆمەڵایەتی" دروست دەبێت.
ئەو "شێرەبەفرینانەی" سەر مینبەرەکان کە لە ڕێگەی "توندوتیژیی زارەکی" و هەڕەشەی میتافیزیکییەوە هەوڵی دەستەمۆکردنی ویژدانی گشتییان دەدا، ئێستا لە بەردەم تیشکی "شەفافیەتی دیجیتاڵی" و واقیعی فەزیحە ئەخلاقییەکاندا تووشی هەرەس بوون.
ئەم هەرەسە تەنها شکستی چەند کەسایەتییەک نییە، بەڵکو پووچەڵبوونەوەی ئەو "گرێبەستە ئەخلاقییە ساختەیەیە" کە ساڵانێک وەک ئامرازێکی "کۆنترۆڵی کۆمەڵایەتی" بەکاردەهات بۆ شاردنەوەی ئارەزووەکانی دەسەڵات و کپکردنی دەنگی ناڕەزایەتی.
لە ڕوانگەی ترەوە، ئەم دۆخە پەردە لەسەر هاوپەیمانییەکی "ئۆرگانیک" لادەبات کە لە نێوان "واعزی توندڕەو" و "ئۆلیگارشیی دەسەڵات"دا بوونی هەیە. ئەم هاوپەیمانییە لەسەر بنەمای دابەشکردنی کار بنیات نراوە؛ ئایین وەک "سڕکەرێکی ڕۆحی" بەکاردێت بۆ تێپەڕاندنی چەمکی "سەبر و قەدەر" بە مەبەستی ڕێگریکردن لە هەر جۆرە ڕەخنەیەکی سیاسی، لە بەرامبەریشدا دەسەڵات زەمینە بۆ هەژموونی ئەم گوتارە خۆش دەکات تاوەکو لە سایەیدا خەریکی تاڵانکردنی سەروەت و سامانی گشتی بێت.
ئەم "تەواوکارییە" وایکردووە کە هەرەسی متمانە بە یەکێکیان ببێتە هۆی هەرەسی متمانە بە ئەوی تریش، بەمەش گەنجی کورد خۆی لە بەردەم بۆشاییەکی مەعریفی و بەهایی گەورەدا دەبینێتەوە کە مەترسیی ئەوەی لێدەکرێت پەنا بۆ بەدیلێکی نادروست بەرێت.
ئەم بەدیلە نادروستە کە وەک "سێکولاریزمێکی بێ ڕۆح و کارتۆنی" دەردەکەوێت، گواستنەوەیە لە "کۆیلایەتیی فەتوا" بۆ "کۆیلایەتیی بازاڕ". ئەم جۆرە سێکولاریزمە کە تەنها لاساییکردنەوەیەکی ڕووکەش و مۆدێرنیتەیەکی هاوردەکراوە، هیچ ڕەگێکی لە دادپەروەریی کۆمەڵایەتی و کەرامەتی مرۆییدا نییە. 
ئەو "شێرەبەفرینانەی" سەر مینبەرەکان کە هەوڵی دەستەمۆکردنی ویژدانی گشتییان دەدا لە بەردەم تیشکی "شەفافیەتی دیجیتاڵی" تووشی هەرەس بوون
لێرەدا مرۆڤ لە "بوونەوەرێکی ئاینیی کۆتوبەندکراو"ەوە دەگۆڕدرێت بۆ "ئامێرێکی مەسرەفگەر" کە تەنها لە بازنەی ئارەزووە کاتییەکاندا دەخولێتەوە.
ئەمە جۆرێکە لە "سێکولاریزمی نێگەتیڤ" کە مرۆڤ لە مانا و ڕەسەنایەتی دادەماڵێت و دەیکاتە بوونەوەرێکی بێ ئامانج. مەترسییەکە لێرەدایە کە گەنج لە نێوان دوو بەرداشی "توندڕەویی خنکێنەر" و "ئازادیی بێ مانا"دا، ناسنامە و ئیرادەی خۆی لەدەستبدات.
لە کۆتاییدا، تێپەڕبوون لەم قەیرانە پێویستی بە بونیادنانی "عەقڵانییەتێکی ڕەخنەیی" هەیە کە توانای جیاکردنەوەی بەها ڕاستەقینەکان و دروشمە ساختەکانی هەبێت. ڕزگاریی
ڕاستەقینە لەوەدا نییە کە مرۆڤ لە ژێر چەترێکی ئایدیۆلۆژییەوە بچێتە ژێر چەترێکی تری بریقەدار، بەڵکو لەوەدایە کە "سەروەریی عەقڵ" و "کەرامەتی مرۆڤ" بکاتە بنەمای ژیانی.
پێویستە مرۆڤی کورد تێبگات کە نە "فریادڕەسی سەر مینبەر" و نە "مۆدێلی بازاڕی هاوردە" ناتوانن مانای بۆ بگەڕێننەوە، بەڵکو ئازادیی ڕاستەقینە لە دەرەوەی ئەم دوو جەمسەرە توندڕەوەدایە و لە ڕێگەی بڕیاری ئازادانە و بەرپرسیارانە لەسەر بنەمای دادپەروەری و ڕاستگۆیی بونیاد دەنرێت.
